Gökçeada Zeytinliköy Rehberi: Kafeler ve Dibek Kahvesi

Gökçeada'da "kahve içmeye gidiyoruz" dendiğinde adresi sormaya gerek yok — herkes Zeytinliköy'ü kasteder. 2014'ten beri bu adada yaşıyorum ve hâlâ misafirlerimi ilk götürdüğüm yer burası. Merkeze 3 kilometre mesafedeki bu küçük köy, İmroz'un en renkli ve en canlı durağı. Rumca adı Aya Teodori olan Zeytinliköy, etrafını saran yüzlerce zeytin ağacından ismini almış. Koruma altındaki dört köyden biri olması sayesinde taş evler, dar sokaklar ve geleneksel mimari bugüne kadar bozulmadan geldi.

Zeytinliköy'ün Tarihi ve Kültürel Dokusu

1928 kayıtlarında "Ayatodori" olarak geçen köy, yüzyıllardır Rum kültürünün izlerini taşıyor. Yaz-kış sürekli yaşayan kişi sayısı 50-60 civarında. Ama bu küçük nüfusa aldanmayın — özellikle son yıllarda Yunanistan'dan köylerine geri dönen Rumların açtığı kafeler ve mekanlar, köyü yeniden canlandırdı.

Dünya'daki 300 milyon Ortodoks Hristiyan'ın ruhani lideri Patrik I. Bartholomeos, 1940 yılında tam da bu köyde doğdu. Köy meydanında bronz büstü var. Senede birkaç kez doğduğu evi ziyarete geliyor. Bu detay tek başına Zeytinliköy'ü Gökçeada'nın ötesinde bir anlam taşıyan yer yapıyor.

Tepedeki Agios Georgios Kilisesi, 1838'den kalma ve adanın en eski kilisesi. Genellikle kapalı, özel ayin günlerinde açılıyor. Tırmanışı biraz efor istiyor ama yukarıdan köyün ve çevresinin manzarası o teri hak ediyor. Geçen yaz bir arkadaşımla çıkmıştık, rüzgâr sert vuruyordu ama Tepeköy'e kadar görüyorsun.

Dibek Kahvesi ve Köyün Kafeleri

Madam'ın Kahvesi: 1970'lerden Gelen Gelenek

Zeytinliköy'e gelip dibek kahvesi içmeden dönmek, adaya gelip denize girmemek gibi bir şey. Köyün dibek kahvesi geleneğinin başlangıç noktası Madam'ın Kahvesi. 1970'lerde Madam Estratia'nın açtığı bu yer, 2003'te vefatından sonra ailesi tarafından sürdürülüyor. Dibek kahvesi, taşa oyulmuş bir çukurda kahve çekirdeklerinin 10 kiloluk demirle ezilip elekten geçirilmesiyle hazırlanıyor. Her gün taze çekilir, önceden yapılmaz.

Açıkçası ben ilk yıllarımda dibek kahvesini abartılı buluyordum. Sonra alıştım, şimdi konukları geldiğinde kendim öneriyorum. Tadı normal Türk kahvesinden farklı — daha hafif, daha toprakımsı.

Meydan ve Ara Sokaklardaki Mekanlar

Kafelerin çoğu köyün küçük meydanında toplanmış. Ama tek tük ara sokaklarda da karşınıza çıkıyor. Rumlar binbir çeşit çiçekle süslüyor kafelerini — mor salkımlar, sardunya saksıları, sarmaşıklar. "Küba'yı aratmayan" benzetmesi biraz klişe olmuş ama gerçekten renkli kapılar ve pencereler fotoğraf çekmek için güzel fon oluşturuyor.

Menülerde genel olarak şunları bulursunuz:

• Dibek kahvesi (mutlaka deneyin)
• Sakızlı muhallebi — özellikle Barba Hristo'da 70 yılı aşkın gelenek
• Frappe — sıcak yaz günlerinin kurtarıcısı
• Ev yapımı limonata ve ada çayı
• Mina Cafe'de ev yapımı pizza ve reçeller

Nerede Yenir, Nerede Kalınır?

Mekanlar ve Restoranlar

Son Vapur Meyhane, 2002'de İstanbul Ortaköy'de başlayıp 2008'de İmroz'a taşınmış, 2018'de Zeytinliköy'de de şube açmış bir yer. İmza tabakları arasında ada otları sıcak ot tabağı, balık pastırma ve beşamelli ahtapot var. Canlı müzik oluyor, akşam yemeği için rezervasyon şart: 0538 415 57 00.

Dami Rum Meyhanesi'nde keçi tandır ve Rum usulü tavuk denemeye değer.

İlissos'un taş avlusunda Rum usulü musakka ve sıcak fava güzel gidiyor. 2014'ten beri burada yaşayan biri olarak söyleyeyim: mekanlar her sezon biraz değişiyor. Biri kapanıyor, yeni biri açılıyor. Ama köyün ruhu aynı kalıyor.

Konaklama

Zeytinliköy'de büyük otel aramayın. Birkaç butik seçenek var: Zeydali Hotel restore edilmiş 3 Rum taş evinden oluşuyor ve köyün dokusuna uygun. Yeşil Ev Butik Otel, Son Vapur Otel ve Panayota Evi diğer alternatifler. Fiyatlar sezon ve doluluk durumuna göre değişiyor. Yaz ortasında (Temmuz-Ağustos) önceden bakmanızda fayda var. Bademli Köyü'nde veya merkezde kalıp günübirlik gelmek de pratik bir seçenek.

Pratik Bilgiler: Ulaşım, Park ve Gezme İpuçları

Park yeri sıkıntılı diyemem ama yaz hafta sonları erken gelmekte fayda var. Köy içi sokaklar dar, araba girmiyor — zaten yürümeden tadına varılmaz. Dik yokuşlar var, topuklu ayakkabıyla gelenleri her yaz görüyorum ve her yaz pişman oluyorlar.

Köye düzenli toplu taşıma yok. Araç veya taksi en pratik yol. Eğer Gökçeada'yı tam gezmek istiyorsanız güzel bir güzergâh önereyim: sabah merkez, öğlen Zeytinliköy'de kahve molası, akşamüstü Kaleköy'de gün batımı. Böylece bir günde adanın üç farklı yüzünü görürsünüz.

Sonbaharda gelecekseniz bonus var: ana yoldan köye dönen yolun iki tarafını sarmış böğürtlenlerden tatmadan geçmeyin. Kasım başına kadar devam ediyor.

Sıkça Sorulan Sorular

Zeytinliköy'e nasıl gidilir?

Gökçeada merkezinden 3 km mesafede. Arabayla 10-15 dakika. Düzenli toplu taşıma seferi yok. En pratik yol kendi aracınız veya taksi.

Zeytinliköy'de dibek kahvesi nerede içilir?

En bilineni Madam'ın Kahvesi — 1970'lerden beri devam eden gelenek. Köy meydanındaki hemen tüm kafelerde de dibek kahvesi bulabilirsiniz. Taş havanda günlük taze çekiliyor.

Zeytinliköy giriş ücreti var mı?

Hayır, köy girişi tamamen ücretsiz. Kafeler ve restoranlarda normal menü fiyatları geçerli.

Zeytinliköy ne zaman ziyaret edilmeli?

Kafeler ve mekanlar Haziran-Eylül arası en canlı dönemini yaşıyor. İlkbahar ve sonbahar daha sakin, daha yeşil. Kış aylarında bazı kafeler kapalı olabiliyor ama köyün sessiz hali de ayrı keyifli.

Zeytinliköy'de konaklama var mı?

Evet. Zeydali Hotel, Yeşil Ev Butik Otel, Son Vapur Otel ve Panayota Evi gibi küçük butik seçenekler mevcut. Büyük otel yok, erken rezervasyon önerilir.